Μία ημέρα μετά την κινητοποίηση στη Γερακίνα της Παλαιάς Φώκαιας, το ενδιαφέρον μετατοπίζεται πλέον από την ίδια την εστία στα ερωτήματα που αφήνει πίσω της – και κυρίως στο τι ακριβώς κάπνιζε μέσα στον χώρο της παλιάς χωματερής.
Το περιστατικό της Τετάρτης αντιμετωπίστηκε επιχειρησιακά με πολύωρες διαβροχές από την Πυροσβεστική, μηχανήματα του Δήμου Σαρωνικού, στελέχη της Πολιτικής Προστασίας και της Υπηρεσίας Καθαριότητας. Οι δυνάμεις παρέμειναν στο σημείο και κατά τη διάρκεια της νύχτας, ενώ ο χώρος παρέμεινε κλειστός και την Πέμπτη.
Το βασικό ερώτημα, ωστόσο, δεν έχει ακόμη απαντηθεί επισήμως: ποιο υλικό ήταν αυτό που κάπνιζε και εάν επρόκειτο για επιφανειακή εστία ή για καύση σε μεγαλύτερο βάθος.
Το ερώτημα μετά τις βροχές
Η απορία γίνεται ακόμη πιο έντονη καθώς τις προηγούμενες ημέρες είχαν προηγηθεί βροχοπτώσεις. Αυτό δεν αποκλείει μια εσωτερική καύση μέσα σε συσσωρευμένα φυτικά ή άλλα υλικά, αλλά καθιστά ακόμη πιο αναγκαία μια σαφή τεχνική εξήγηση.
Η ακριβής αιτία δεν μπορεί να εξαχθεί από πολιτικές εκτιμήσεις. Θα πρέπει να προκύψει από την τεχνική διερεύνηση του περιστατικού.
Στις 13.00 της Πέμπτης ήρθε και η πολιτική φωτιά
Μέχρι τότε είχε ήδη ανοίξει και το πολιτικό μέτωπο. Λίγο μετά τη μία το μεσημέρι της Πέμπτης, οι Γιάννης Κυριακόπουλος, Δήμητρα Ράπτη και Παναγιώτης Δούρος της αντιπολιτευόμενης τρόικας, εξέδωσαν ανακοίνωση σε υψηλούς τόνους κατά του Δημήτρη Παπαχρήστου.
Η αντιπολίτευση κατηγόρησε τον δήμαρχο ότι αντί να απολογηθεί για την κατάσταση στη Γερακίνα «αυτοδιαφημίζεται» για τη χρηματοδότηση της αποκατάστασης. Υποστήριξε ακόμη ότι η χωματερή «υπερδιογκώθηκε» κατά τη διάρκεια της σημερινής δημοτικής περιόδου και ζήτησε από τον δήμαρχο να αναλάβει την πολιτική ευθύνη που, κατά την ίδια, του αναλογεί.
Πρόκειται, ωστόσο, για πολιτικές αιτιάσεις της αντιπολίτευσης και όχι για διαπιστωμένα αίτια του περιστατικού. Μέχρι το μεσημέρι της Πέμπτης δεν είχε παρουσιαστεί τεχνικό πόρισμα που να συνδέει την εκδήλωση της εστίας με συγκεκριμένη πράξη ή παράλειψη της σημερινής δημοτικής αρχής.
Τι λέει το επίσημο έγγραφο του 2024
Υπάρχει πάντως ένα κρίσιμο στοιχείο που συμπληρώνει την εικόνα για το πώς βρέθηκε μεγάλος όγκος υλικών στη Γερακίνα.
Σε επίσημη τεχνική έκθεση του Δήμου Σαρωνικού του 2024 αναφέρεται ότι ογκώδη στερεά και φυτικά απόβλητα που είχαν συσσωρευτεί μετά τη μεγάλη δασική πυρκαγιά της 17ης Ιουλίου 2023 συλλέχθηκαν από Καλύβια, Ανάβυσσο και Σαρωνίδα και μεταφέρθηκαν προσωρινά στην πρώην χωματερή της Παλαιάς Φώκαιας, στη Γερακίνα.
Στην ίδια τεχνική έκθεση επισημαινόταν ότι ο αυξημένος όγκος των υλικών καθιστούσε αναγκαία τη μεταφορά τους σε αδειοδοτημένη μονάδα. Καταγραφόταν επίσης αδυναμία του δήμου να πραγματοποιήσει τη μεταφορά αποκλειστικά με δικά του μέσα, λόγω του περιορισμένου αριθμού προσωπικού και οχημάτων.
Το έγγραφο δεν απαντά από μόνο του σε όλα τα ερωτήματα που θέτει σήμερα η αντιπολίτευση. Δείχνει όμως ότι η παρουσία μεγάλου όγκου υλικών στη Γερακίνα είχε συγκεκριμένο καταγεγραμμένο υπόβαθρο και είχε απασχολήσει επισήμως τον δήμο ήδη από το 2024.
Υπάρχει ήδη διαγωνισμός 965.000 ευρώ σε εξέλιξη
Υπάρχει όμως και ένα ακόμη στοιχείο που αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά τη νέα αντιπαράθεση: από τις 9 Σεπτεμβρίου 2026 βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη ανοικτός ηλεκτρονικός διαγωνισμός του Δήμου Σαρωνικού, συνολικού προϋπολογισμού 965.607,34 ευρώ με ΦΠΑ.
Από το ποσό αυτό, 699.999,34 ευρώ προέρχονται από χρηματοδότηση του υπουργείου Εσωτερικών, ενώ άλλα 265.608 ευρώ καλύπτονται από τον Δήμο Σαρωνικού.
Το αντικείμενο δεν είναι, με τη στενή έννοια, μια ανάπλαση ή συνολική αποκατάσταση της Γερακίνας. Πρόκειται για εκτεταμένες εργασίες παραλαβής, διαλογής, φόρτωσης, μεταφοράς και νόμιμης διαχείρισης ογκωδών, στερεών και φυτικών αποβλήτων, καθώς και για εργασίες λειοτεμαχισμού φυτικών υπολειμμάτων.
Η τεχνική μελέτη συνδέει τις εργασίες με τις πυρκαγιές της 26ης Ιουνίου και της 8ης Αυγούστου 2025, που έπληξαν τον Δήμο Σαρωνικού και ειδικότερα την Παλαιά Φώκαια.
Ο διαγωνισμός δεν βρίσκεται απλώς σε επίπεδο εξαγγελίας. Είναι δημοσιευμένος στο ΕΣΗΔΗΣ και η προθεσμία υποβολής προσφορών λήγει στις 14 Οκτωβρίου 2026, στις 11 το πρωί.
Το στοιχείο αυτό δεν απαντά στο γιατί εκδηλώθηκε η εστία της Τετάρτης. Καταγράφει όμως ότι η διαδικασία χρηματοδότησης και ανάθεσης εργασιών μεγάλης κλίμακας για τη διαχείριση των συγκεκριμένων υλικών είχε ήδη δρομολογηθεί πριν από το περιστατικό.
Η παρουσία της αντιπολίτευσης από το προηγούμενο βράδυ
Η ανακοίνωση της Πέμπτης δεν αποτέλεσε την πρώτη παρέμβαση των τριών στελεχών της αντιπολίτευσης. Στελέχη της είχαν βρεθεί από το προηγούμενο βράδυ στη Γερακίνα, την ώρα που Πυροσβεστική, Πολιτική Προστασία, Τροχαία και δημοτικά συνεργεία βρίσκονταν σε επιχειρησιακή κινητοποίηση.
Από το σημείο καταγράφηκαν εικόνες και βίντεο με τις κινήσεις των οχημάτων, τις εργασίες των συνεργείων και την εξέλιξη του περιστατικού. Λίγες ώρες αργότερα ακολούθησε η πολιτική ανακοίνωση με την οποία η αντιπολίτευση έθεσε τις δικές της ευθύνες και ερωτήματα προς τη δημοτική αρχή.
Ένα πρόβλημα πολύ παλαιότερο από τη σημερινή αντιπαράθεση
Η ιστορία της Γερακίνας δεν ξεκίνησε ούτε το 2024 ούτε με τη σημερινή δημοτική διοίκηση. Ήδη από προηγούμενα χρόνια ο χώρος είχε αποτελέσει αντικείμενο καθαρισμών, αποκατάστασης και διαχείρισης αποβλήτων, γεγονός που δείχνει ότι πρόκειται για διαχρονικό πρόβλημα και όχι για ζήτημα που εμφανίστηκε τα τελευταία δύο χρόνια.
Αυτό ακριβώς κάνει ακόμη πιο ουσιαστική τη σημερινή συζήτηση: όχι μόνο ποιος έχει πολιτική ευθύνη, αλλά και εάν η διαδικασία που βρίσκεται πλέον σε εξέλιξη μπορεί να οδηγήσει επιτέλους σε ουσιαστική αποφόρτιση του χώρου.
Τώρα το κρίσιμο είναι να αδειάσει ο χώρος
Η φωτιά της Τετάρτης ήρθε σε μια στιγμή κατά την οποία ο δήμος έχει ήδη εξασφαλίσει χρηματοδότηση εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ και έχει βγάλει στον αέρα διαγωνισμό για την απομάκρυνση και νόμιμη διαχείριση μεγάλων ποσοτήτων αποβλήτων και υπολειμμάτων.
Αυτό που δεν πρέπει να συγχέεται είναι η απομάκρυνση των υλικών με μια συνολική ανάπλαση της Γερακίνας. Ο σημερινός διαγωνισμός αφορά πρωτίστως τη διαχείριση των αποβλήτων και αποτελεί ένα συγκεκριμένο, ήδη δρομολογημένο βήμα για να περιοριστεί ένα πρόβλημα που επί χρόνια επανέρχεται στον ίδιο χώρο.
Και ακριβώς γι’ αυτό το βασικό ερώτημα παραμένει τεχνικό: τι ακριβώς κάπνιζε στη Γερακίνα και για ποιον λόγο, παρά τις βροχές των προηγούμενων ημερών; Η πολιτική αντιπαράθεση έχει ήδη ξεκινήσει. Για την αιτία της πραγματικής φωτιάς, όμως, η τεκμηριωμένη απάντηση εξακολουθεί να αναμένεται.
